(Díli), Largo Lecidere 05/10/2026 – Juventude Timor-Leste sei hetan oportunidade foun atu dezenvolve kapasidade, aprende pratika demokrátika no prepara-an ba lideransa liu-husi Programa Parlamento Juvenil ne’ebé sei hala’o tan iha Timor-Leste.
Ministru Juventude, Desportu, Arte no Kultura (MJDAK), Nélio Isác Sarmento, hatete katak programa ne’e la’ós de’it fó oportunidade ba jovem atu envolve iha servisu Parlamentu, maibé mós sai hanesan espasu ida atu dezenvolve kapasidade no prepara jerasaun foun ba lideransa iha futuru.
“Husi sala formasaun to’o espasu demokrátiku, jovens Timor-Leste sei hahú prepara-an ba papel ne’ebé importante iha futuru. Liuhosi Programa Parlamento Juvenil, sira sei hetan oportunidade atu aprende, dezenvolve kapasidade no harii esperiénsia ba lideransa, tanba gerasaun jovem mak gerasaun futuru no potensial lider sira ba nasaun,” hatete Ministru Juventude, Desportu, Arte no Kultura (MJDAK), Nélio Isác Sarmento iha Largo Leciodere 05/10/2026.
Tuir Ministru Nélio, programa rekrutamentu ne’e sei konsidera kapasidade no preparasaun kandidatu sira, inklui iha área jurídika, administrasaun no área relevante sira seluk. Antes tama ba prosesu seleksaun, kandidatu sei liu hosi faze preparasaun atu komprende diak responsabilidade no servisu ne’ebé sei hala’o.
Depois faze preparasaun, prosesu sei kontinua ho seleksaun no formasaun. Iha formasaun, lideransa, patriotismu no nasionalismu sei sai atensaun prinsipal, ho objetivu atu prepara jovem sira atu sai lider ne’ebé iha kapasidade no responsabilidade.
Programa ne’e sei envolve kuaze 149 jovens, ho reprezentasaun ne’ebé buka atu inklui diversidade sosial, inklui jovem ho defisiénsia. Oportunidade ne’e mós fó atensaun ba jovem sira hosi área rurál, hodi sira bele hetan esperiénsia no kapasidade liu-tán.
Iha fatin hanesan Prezidente APFTL, Benvinda Gusmão Alves, hatete katak Programa Parlamento Juvenil sei fó espasu ba jovem, liu-liu jovem feto no jovem mane ho defisiénsia, atu aprende kona-ba demokrasi, lideransa no partisipasaun sivika.
“Programa Parlamento Juvenil sei hala’o tan iha Timor-Leste hodi fó oportunidade ba jovem sira, liu-liu joven feto no jovem mane ho defisiénsia, atu aprende kona-ba demokrasi, lideransa no partisipasaun sivika.” Hatete Prezidente APFTL, Benvinda Gusmão Alves.
Prezidente APFTL Benvinda, hatutan tan prosesu ne’e la’o husi etapa sosializasaun, rejistu, seleksaun to’o kampaña eleisaun, molok jovem sira ne’ebé liu prosesu sei sai membru Parlamento Juvenil.
Barira TV sei sai responsavel ba organizasaun programa, hamutuk ho Centro Juventude no entidade relevante sira iha postu no territóriu Timor-Leste. Iha etapa dahuluk, ekipa sei halo socializasaun no disseminasaun informasaun kona-ba programa iha postu sira.
Sosializasaun sei fó oportunidade ba jovem atu komprende objetivu programa, benefísiu, mekanizmu seleksaun, kampaña eleisaun no maneira atu kandidata. Atividade ne’e sei hala’o durante semana ida iha postu sira, ho Centro Juventude sai hanesan fatin prinsipal ba atividade iha vila sira.
Ba etapa rejistu, jovem ho idade 16 to’o 25 tinan ne’ebé hela iha postu sira bele aplika. Formuláriu kandidatura sei disponivel liu husi pájina Facebook Parlamento Juvenil, no kandidatu sira tenke prienxe formuláriu no anexa dokumentus tuir kritériu ne’ebé determina.
Depois rejistu taka, equipa sei halo avaliasaun ba dokumentus no kandidatu sira. Sira ne’ebé pasa avaliasaun sei kontinua ba etapa kampaña eleisaun.
Iha kampaña, kandidatu sira sei hetan oportunidade atu apresenta an no ko’alia kona-ba problema no isu sira ne’ebé jovem sira hasoru iha sira-nia área. Etapa ne’e sei sai espasu ba kandidatu sira atu hatudu kapasidade, ideia no kompromisu atu reprezenta jovem sira iha Parlamento Juvenil.
Programa ne’e mós fó atensaun espesífika ba partisipasaun jovem feto no jovem ho defisiénsia, ho objetivu atu garante prosesu inklusivu no la husik jovem ida iha kotuk.
Organizadór sira sei konsidera nesesidade espesífika ba jovem ho defisiénsia, atu sira bele partisipa ho igualdade iha atividade hotu-hotu.
Tuir kalendáriu programa, sosializasaun sei hala’o iha postu sira, enkuantu rejistu sei loke to’o loron 12 fulan-novembru. Depois prosesu avaliasaun, rezultadu seleksaun sei anunsia iha loron10 fulan-novembru, no kampaña eleisaun sei hala’o iha loron 17 fulan-novembru iha postu sira.
Iha implementasaun, ekipa iha postu sei envolve membru sira ne’ebé responsavel ba prosesu, inklui pontu fokál no Centro Juventude. Entidade sira sei servisu hamutuk atu garante prosesu seleksaun no eleisaun Parlamento Juvenil lao ho diak.
Liu husi programa ne’e, jovem sira la’ós de’it hetan oportunidade atu aprende kona-ba demokrasi no partisipasaun públika, maibé mós bele dezenvolve kapasidade no esperiénsia ne’ebé bele sai baze ba sira-nia papel iha dezenvolvimentu nasaun iha futuru.
Ekipa: Media Mudansa















