(Díli) Hera-Afinosi do Rosário hanesan joven ida ne’ebé maduru lakohi depende ba Inan Aman, nune’e nia hala’o negósiu fa’an pop ice iha dalan ninin hodi sustenta nia moris loro-loron no nia hakarak sai joven ne’ebé mak independente ho nia negósiu rasik.
“Ha’u nia apa dehan katak ami la bele la’o ho imi to’o bo’ot no ami la iha tiha ami seidauk halo buat ruma ba imi, tanba ne’e tenki uza tempu iha idade joven atu bele buka servisu ruma agora imi bo’ot ona labele moe tempu komesa la’o ba bei-beik ona, hodi imi bele esforsu a’an, uza imi nia osan rasik atu hetan buat ne’ebé imi hakarak”, dehan Afinosi do Rosário ba Média Mudansa iha Hera Krus Mutin, Segunda, 01/07/2025.
Nune’e nia deside hodi la obriga nia aman atu ajuda tan nia, tanba nia hakarak buka rasik osan ba nia an, nune’e negósiu ne’ebé nia hala’o hahú ho dólar atus rua ($ 200).
“Fou-foun ha’u loke negósiu ne’e karik la sala ha’u uza osan $ 200, ne’ebé ha’u tau hamtuk husi ha’u nia osan rasik, atu loke bisnis ida ne’e, maibé husi situasaun ne’e kedas, ha’u deside la obriga ha’u nia aman atu ajuda ha’u no ha’u presiza servisu rasik, rai osan hodi prepara planu atu loke bisnis ne’e”, nia hetete
Negosiante ne’e konta ba Média Mudansa katak, osan ne’ebé nia hetan hodi realiza negósiu ne’e liu husi servisu ho ema seluk, nune’e nia dehan antes atu realiza negósiu ne’e nia ama la tau fiar ba nia, tanba foin primeira vez nia hala’o negósiu.
“Ha’u aprende no hare’e husi média sosiál, tanba agora plataforma barak ita bele asesu, bainhira hare’e ema seluk bele halo buat ida, ha’u hanoin, tanba sá mak ha’u labele! tan ne’e ha’u mós hakarak hahú ha’u nia bisnis hanesan sira”, nia hatutan
Atualmente, Afinosi fa’an sasan sira hanesan pop ice, extrajos, kafe metan, good day, kusuka, no pop mie, iha fatin ki’ik ida ne’ebé lokaliza iha laletek Hera Krus Mutin, tanba menus konsumidór nune’e nia seidauk fa’an sasan barak liu, no fatin mós la sufisiente ba nia atu hala’o negósiu ne’ebé bo’ot, nune’e nia iha planu ba oin atu aumenta tan fatin ne’e di’ak ba nia atu hala’o negósiu.
“Orsamentu ne’ebé ha’u hetan loro-loron mak $10, $12, ka $15, di’ak liu ne’e mak $20 ou $ 25, osan ladun iha, tanba sasan ne’ebé ha’u fa’an mak ki’ik, se fa’an sasan barak no hetan fatin ne’ebé di’ak rendimentu mós bele di’ak, ha’u sei halo avaliasaun no planu tan ba futuru hodi aumenta fatin fa’an no hatama variedade sasan foun no ita tenki hare’e ba buat hotu husi osan tama”, informa nia.
Nune’e osan ne’ebé Afinosi hetan kada loron husi nia negósiu ne’e hodi atende ba nia presiza no sustenta nesesidade loro-loron nian.
Nia haktuir, nia loke negósiu primeiru iha fatin ne’eba la iha vizitantes, maibé nia kontinua loke nafatin no iha ema balu ne’eb’e ba husu nia katak hala’o negósiu iha fatin refere iha karta rekoñesementu ka lae?
“Ha’u loke primeiru iha fatin ne’e, la iha ema ida mai sosa sasan sira ne’e, maibé bainhira ha’u kontinua loke kleur, ema balun hanesan laran moras, mai husu karta rekoñesementu atu bele uza fatin, no ha’u ko’alia ho didi’ak nafatin ba sira katak ha’u iha karta rekoñesimentu”, nia relata
Enkuantu nia iha planu ba oin hakarak kria negósiu ne’ebé mak bo’ot liu tan no nia planu mós hakarak sosa rai no halo rasik nia uma.
Nia mós husu ba foinsa’e sira atu lalika hanoin tenki uza osan bo’ot mak bele realiza negósiu no la bele gensi, maibé bele hahú ho buat ne’ebé mak ki’ik maske ho osan ki’ik, atu labele garantia ba osan husi inan aman de’it tenki halo buat ne’ebé mak bele halo nune’e bele sai joven ne’ebé mak independente, hamrik ho ain rasik la depende ba ema seluk maske família rasik.
“Ba ha’u nia maluk foinsa’e sira lalika hanoin ita tenki iha osan bo’ot mak bele realiza ita nia negósiu no ita lalika gensi atu halo buat rum aba ita nia an, ita bele hahú buat ki’ik maske ho osan ki’ik, ita labele garantia ba inan aman nia osan, ita tenki halo buat ne’ebé mak ita bele halo, ita tenki sai joven ne’ebé mak independente, no ita atu sai joven ne’eb’e independente la bele moe atu halo negosiu nune’e ita bele hamrik ho ita nia ain rasik, labele depende ba ema seluk maske ita nia família rasik”, tenik nia.
Entretantu, Afinosi do Rosário, hanesan foinsa’e ne’ebé ho idade rua-nulu (20), orijen husi Munisípiu Viqueque ne’ebé da-daun ne’e hala’o nia atividade rutina hanesan negosiante iha laletek Hera Krus Mutin.
Jornalista: Ekipa Média Mudansa
Editora: Sandi Belo
